W centrum tej historii znajduje się dobrze zorganizowana siatka przestępcza działająca w Polsce, której członkowie zajmowali się nielegalnym pozyskiwaniem ptaków śpiewających – drozdów, rudzików, słowików czy skowronków – oraz ich sprzedażą do Włoch, gdzie były traktowane jako kulinarny przysmak. Katarzyna Szczerba przedstawia historię odkrycia tej działalności przez włoskiego aktywistę Andreę Rutigliano z organizacji CABS (Komitet Przeciwko Zabijaniu Ptaków) oraz polskiego ornitologa dr. Jarosława Nowakowskiego. To oni rozpoczęli obywatelskie śledztwo, dokumentowali skalę zjawiska i walczyli z obojętnością instytucji.
Autorka zabiera nas w świat, który przypomina scenariusz kryminału: wąska, zamknięta grupa, przypominająca bardziej włoską mafię niż hodowców, zajmuje się przemytem ptaków objętych ochroną. Chwyta je, przetrzymuje na północnych Kaszubach, przewozi przez granice, a potem sprzedaje na południu Europy. Reportaż „Zabić drozda” zbudowany jest jak precyzyjnie poprowadzone śledztwo – zaczyna się od dokumentowania przestępstwa, obserwacji metod działania kłusowników i rekonstruowania całego procederu. Reportaż uświadamia, że nielegalne zabijanie ptaków w regionie Morza Śródziemnego jest obecnie jednym z głównych czynników ich zanikania – bardziej bezpośrednim i destrukcyjnym niż zmiany klimatu, utrata siedlisk czy stosowanie pestycydów. Dzięki rzetelnemu dziennikarstwu i zaangażowaniu autorki, słuchacze mogą zrozumieć złożoność problemu i jego realne konsekwencje.
Przez długi czas przemyt ptaków był bagatelizowany i traktowany jedynie jako drobne wykroczenie. Dopiero gdy polskie śledztwo nabrało tempa, sprawcy zaczęli być postrzegani poważnie – jako zorganizowana grupa przestępcza, której działania wymagają realnych konsekwencji i aktu oskarżenia.
Ważnym elementem reportażu jest wprowadzenie kontekstu kulturowego. Autorka pokazuje, że w krajach takich jak Włochy, jedzenie ptaków jest częścią kulinarnej tradycji. Przywołuje dania z regionów Bergamo czy Wenecji, gdzie mięso drozda czy kosa jest podawane w restauracjach jako lokalny specjał. We Włoszech tradycja polowań i konsumpcji dzikich ptaków jest głęboko zakorzeniona kulturowo. Prawo łowieckie, nieaktualizowane od 1992 roku, nie przystaje do współczesnych realiów ochrony przyrody, a jego nieskuteczność jest wzmacniana przez lokalne układy i przyzwolenie społeczne. W niektórych regionach polowanie to nie tylko hobby, ale element tożsamości i statusu. To pokazuje, jak głęboko zakorzenione może być społeczne przyzwolenie na łamanie prawa ochrony przyrody.
Reportaż łączy warstwę śledczą, kulturową i społeczną, tworząc pełny obraz sprawy, która długo była niewidoczna, choć miała realne konsekwencje dla europejskiej przyrody.
Jedną z największych zalet reportażu „Zabić drozda” są jego walory techniczne, które sprawiają, że słuchacz nie tylko poznaje historię, ale dosłownie wchodzi w jej świat. Reportaż ma wyraźną, dynamiczną strukturę. Autorka zabiera odbiorcę w teren, prowadzi go przez konkretne miejsca, w których rozgrywały się kluczowe sceny śledztwa. Opisuje, co zastała – dosadnie, ale precyzyjnie – budując przy tym obrazy, które działają na wyobraźnię. Ogromnym atutem jest również udźwiękowienie. Wplecenie w narrację odgłosów ptaków nie jest tylko zabiegiem estetycznym, to zabieg konieczny. Przypomina, że bohaterami tej historii są istoty żywe, które mają swoje głosy, obecność, znaczenie. Dzięki temu reportaż nie traci kontaktu z naturą, którą próbuje chronić.
Zabić drozda” to nie tylko reportaż o ptakach, ale przede wszystkim o ludziach – o systemowym zaniedbaniu i państwie, które zbyt długo nie dostrzegało przestępstwa. To również opowieść o obywatelskim śledztwie, które wykazało więcej determinacji i skuteczności niż cała machina wymiaru sprawiedliwości.
Reportaż do odsłuchania pod linkiem https://dzialzagraniczny.pl/2025/03/zabic-drozda/
Recenzję napisała Natalia Matuszewska
We inform you that this site uses own, technical and third parties cookies to make sure our web page is user-friendly and to guarantee a high functionality of the webpage. By continuing to browse this website, you declare to accept the use of cookies.
